ขูดหินปูน GBT คืออะไร? แนวทางดูแลที่มากกว่าการขูดหินปูน

16 กรกฎาคม 2026

หนึ่งในการดูแลสุขภาพช่องปาก การขูดหินปูน นับว่าเป็นขั้นตอนพื้นฐานที่ทุกคนควรทำ เสมือนกับการฉีดวัคซีนประจำปี แต่หลายคนอาจมีประสบการณ์จากการขูดหินปูนที่ไม่ตอบโจทย์ ปัจจุบันจึงมีนวัตกรรมดูแลช่องปากที่เรียกว่า “ขูดหินปูน GBT” (Guided Biofilm Therapy) ซึ่งเข้ามาเป็นอีกหนึ่งตัวเลือก สำหรับผู้ที่ต้องการสัมผัสรูปแบบการขูดหินปูนแบบใหม่ รวมถึงอธิบายแนวทางการรักษาว่าขั้นตอนต่าง ๆ เป็นอย่างไร และตอบโจทย์กับใคร

ทำความเข้าใจ: คราบพลัค และ หินปูน คืออะไร?

คราบพลัค (Plaque) หรือ คราบจุลินทรีย์ คือ ก้อนเชื้อโรคที่เป็นคราบเหนียวๆ สีขาวหรือเหลืองอ่อนๆ ที่เกิดจากการรวมตัวของแบคทีเรีย เกาะอยู่ตามผิวฟัน ซอกฟัน และขอบเหงือก คราบพลัคสามารถเกิดขึ้นได้ตลอดเวลา แม้แต่ช่วงที่ไม่ได้รับประทานอาหารก็สามารถเกิดได้ หากเราแปรงฟันไม่สะอาด คราบเชื้อโรคนี้จะค่อยๆ สะสมหนาขึ้น และเมื่อทำปฏิกิริยากับแร่ธาตุในน้ำลายเป็นเวลานาน มันจะแข็งตัวกลายเป็น “หินปูน” (Calculus) ซึ่งไม่สามารถแปรงออกเองได้ และเป็นสาเหตุหลักของโรคเหงือกอักเสบ กลิ่นปาก รวมถึงฟันผุ ดังนั้น การขูดหินปูนเป็นประจำทุก 6 เดือนจึงเป็นสิ่งจำเป็น

การขูดหินปูน GBT คืออะไร?

การขูดหินปูน GBT หรือ Guided Biofilm Therapy คือ การทำความสะอาดฟันโดยใช้เทคนิคที่เรียกว่า Airflow พ่นน้ำและผงขัดที่มีโมเลกุลละเอียดเพื่อกำจัดคราบสี และคราบพลัคบนตัวฟัน ร่วมกับการขูดหินปูนด้วยหัวขูดอัลตราโซนิก ระบบ Piezon® โดยก่อนเริ่มการทำความสะอาด ทันตแพทย์จะทำการ “ย้อมสีคราบแบคทีเรีย” เพื่อช่วยให้ผู้ป่วยเห็นว่าบริเวณใดในช่องปากที่ยังทำความสะอาดได้ไม่ดี รวมถึงช่วยให้ทันตแพทย์มองเห็นคราบพลัคที่ซ่อนอยู่ได้อย่างชัดเจน (เพราะปกติคราบพลัคจะมองเห็นยากด้วยตาเปล่า) สีที่ย้อมจะทำหน้าที่เป็นไกด์นำทาง (Guided) ให้คุณหมอสามารถขจัดสิ่งสกปรกได้อย่างตรงจุด อ่อนโยน ไม่ทำลายเคลือบฟัน

ขั้นตอนการขูดหินปูน GBT: เปลี่ยนประสบการณ์ทำฟันให้ต่างไปจากเดิม

การดูแลช่องปากด้วยระบบ GBT จะมีขั้นตอนที่เป็นระบบเพื่อกำจัดคราบพลัคและหินปูนอย่างมีประสิทธิภาพ ดังนี้

ตรวจสุขภาพช่องปาก: ทันตแพทย์จะตรวจเช็กสภาพฟันและเหงือกโดยรวม
ย้อมสีฟันเพื่อหาคราบพลัค: ใช้ก้อนลำลีสีทาไปบนผิวฟัน ทั้งด้านนอกและด้านในให้ทั่ว โดยสีจะทำหน้าที่ทันทีว่าจุดไหนที่มีคราบพลัคสะสมหนาแน่น ซึ่งช่วยให้คนไข้เห็นด้วยว่าตัวเองแปรงฟันไม่สะอาดตรงไหน และทันตแพทย์จะแนะนำวิธีการดูแลช่องปากเฉพาะบุคคล
พ่น AIRFLOW®: ใช้เครื่องพ่นละอองน้ำผสมผงขัดละเอียดพิเศษ (Erythritol) ด้วยแรงดันสูง เพื่อขจัดคราบพลัค รวมถึงคราบสีที่ติดตามฟัน เช่น คราบสีจากชา กาแฟ หรือบุหรี่ โดยขั้นตอนนี้จะทำความสะอาดคราบได้ทั่วถึงมากกว่าการขัดฟันแบบทั่วไป โดยเฉพาะในบริเวณที่มีร่องลึก ผิวฟันไม่เรียบ หรือบริเวณที่มีเครื่องมือจัดฟัน ซึ่งการขัดฟันแบบทั่วไปอาจทำความสะอาดได้ไม่ทั่วถึง
ขูดหินปูนด้วย PIEZON® PS: สำหรับหินปูนที่แข็งตัวแล้ว จะใช้เครื่องนี้ โดยปรับแรงสั่นสะเทือนตามความหนาของหินปูนโดยอัตโนมัติ ทันตแพทย์จะประเมินและใช้แรงที่เหมาะสมที่สุด เพื่อให้เกิดความเจ็บปวดน้อยที่สุด
ตรวจเช็กและเคลือบฟลูออไรด์: ตรวจเช็กความสะอาดทั้งคราบสีฟันและหินปูน พร้อมเคลือบฟลูออไรด์ป้องกัน ให้กับบางเคสที่มีความเสี่ยงฟันผุ โดยระยะเวลาในการรักษาอาจจะขึ้นอยู่กับลักษณะของเคส เช่นผู้ที่มีภาวะโรคเหงือกอักเสบเพียงเล็กน้อย หรือผู้ที่เป็นโรคเหงือกอักเสบ โดยระยะเวลาเฉลี่ยจะอยู่ที่ 35-60 นาที

ใครคือกลุ่มที่เหมาะสมในการรักษาขูดหินปูน GBT

ขูดหินปูน GBT เป็นการรักษาที่สามารถทำได้ในเกือบทุกกลุ่มอายุ ไม่มีข้อจำกัดในการรักษา แต่เนื่องจากในทุกการรักษา GBT จะมีการพ่นผงขัดเพื่อขจัดคราบพลัค ที่ปัจจุบันมีการพัฒนาให้ความละเอียดมากถึง 14 ไมครอน ทำให้การรักษาจะเห็นผลได้ดีสำหรับคนไข้ที่ชอบดื่มชา กาแฟเป็นประจำ หรือชอบสูบบุหรี่ เนื่องจากคราบสีที่มาจากพฤติกรรมเหล่านี้ จะสามารถออกไปได้เยอะในขั้นตอนพ่น Airflow และกลุ่มคนไข้ที่ติดเครื่องมือจัดฟันเหล็ก จัดฟันใส รากเทียม การทำขูดหินปูน GBT จะช่วยทำให้ขจัดคราบสี คราบพลัคได้มากกว่าการขัดฟันแบบทั่วไป

คำถามที่พบบ่อยเกี่ยวกับการขูดหินปูนGBT (FAQ)

Q: คนไข้เหงือกร่นสามารถขูดหินปูนGBT ได้หรือไม่
A: สามารถขูดหินปูนGBT ได้ เนื่องจากการทำ GBT ไม่ได้ส่งผกระทบกับเหงือกและสามารถปรับความแรงของเครื่องได้ เพื่อให้เหมาะสมแก่คนไข้

Q: หากมีแผลในช่องปาก สามารถเข้ามาทำการรักษาขูดหินปูน GBT ได้หรือไม่
A: สามารถเข้ารับการรักษาได้ หากแผลในช่องปากมีขนาดเล็ก แต่หากมีแผลร้อนในขนาดใหญ่ ทันตแพทย์แนะนำว่าให้เว้นระยะเพื่อให้แผลหายแล้วกลับมารักษา เพื่อป้องกันความเจ็บปวดต่อบาดแผลในระหว่างการขูดหินปูน GBT

Q: ในการรักษา 1 ครั้งจะต้องเว้นระยะไว้นานแค่ไหน จึงจะสามารถกลับมาเข้ารับการรักษาครั้งถัดไปได้
A: ระยะการรักษา 1 ครั้ง สามารถเว้นได้ 4-6 เดือน หรือขึ้นอยู่กับคำแนะนำของทันตแพทย์

Q: เมื่อทำการรักษาเสร็จแล้ว มีข้อห้ามหรือไม่
A: เมื่อรักษาเสร็จจะยังไม่มีข้อห้ามใดที่เคร่งครัด เว้นแต่มีการเคลือบฟลูออไรด์ จะต้องเว้นะระยะเวลาตามที่ทันตแพทย์แจ้ง

สรุป: ขูดหินปูน GBT ดีจริงไหม? ควรเริ่มอย่างไรดี

การขูดหินปูนGBT ถือเป็นมิติใหม่แห่งการดูแลช่องปากที่ช่วยกำจัดคราบพลัคและหินปูนได้อย่างมีประสิทธิภาพ อ่อนโยน และมอบประสบการณ์ที่ต่างจากเดิม อย่างไรก็ตาม สภาพช่องปาก ปริมาณหินปูน และปัญหาสุขภาพเหงือกของแต่ละบุคคลนั้นแตกต่างกัน สิ่งสำคัญที่สุดคือ ควรเข้าพบและพูดคุยกับทันตแพทย์ก่อน เพื่อประเมินความจำเป็นและความเหมาะสมในการรักษาด้วยระบบ GBT ทั้งนี้คนไข้ส่วนมากสามารถคงสภาพเหงือกและฟันให้มีสุขภาพที่ดีได้ด้วยการขูดหินปูนด้วยวิธีปกติ เนื่องจาก GBT ไม่ได้จำเป็นสำหรับผู้ป่วยทุกราย ทันตแพทย์จะเป็นผู้ให้คำปรึกษาเกี่ยวกับสภาพฟัน และแนะนำการรักษาที่เหมาะสมที่สุดให้กับคนไข้แต่ละราย ซึ่งอาจรวมถึงการรักษาโรคเหงือกด้านอื่นๆ ควบคู่กันไปด้วยหากจำเป็น เพื่อให้คุณได้รับผลลัพธ์การรักษาที่คุ้มค่า ปลอดภัย และได้รอยยิ้มที่สะอาดมั่นใจกลับไปมากที่สุด